L'auta endevinalha (seguida)

Adishatz a tots. N'avem pas acabat dab aquera endevinalha, ça'm par. Bon, que'vs vau ajudar un pauquet.

שי אמב ונור װליאטץ אקאבאר
אם טוט אום אבריטץ א אושאר
דאום מאלבאט נובש לישאטץ אנגאנאר

Aquí, qu'avetz lo còde tà hèr la transcripcion en lètras latinas

Aleph: א = A , o mut davant ua vocala tà començar un mot

Bet o Bhet: ב = B o W (aquesta darrèra en diftongue o triftongue: aw, ew, iw eca = au, eu, iu eca)
Guimel: ג= G
Daleth: ד= D
Vav: ו = consonanta: V, vocala : O (pronunciat ò o ó, sia o o u en catalan, aqueste alfabet non hè pas nada distinction)
Tet: ט= T
Iod : י = I o E
Lamed: ל = L
Mem : מ = M
Mem finau:ם = M
Nun: נ = N
Nun finau: ן= N
TSadi finau: ץ= TS
Qof: ק = K
Resh: ר= R
Sin o Shin: ש= S (pronunciat ss) (o SH)


Cau légir de dreta a esquèrra com en ebrèu.

Prumèr vers:
שי : si, se , shi, she
אמב : amb
ונור : onor
װליאטץ: voliatts
אקאבאר: acabar

Que da:

"si/se amb onor voliatts acabar"

Dusau vèrs:
אם: am
טוט: tot
אום: om
אבריטץ: abritts, abretts, awritts o awretts
א אושאר: a usar

Que da:
"am tot om awretts a usar"

Tresau vèrs:

דאום: aqueth mot n'èra pas evident, que calèva separar la daleth de la resta: ד אום donc: d' om
מאלבאט: malbat
נובש: nobs o nows
לישאטץ: lis(s)atts o les(s)atts
אנגאנאר: anganar
Que da:

"d'om malbat no'ws (o no'bs) lessatts anganar"

Qu'èm en 1450 o 1451. Ara la question seguenta :
D'on èra lo judiu qui escriguó aquestes vèrs en occitan vielh?

Ua auta endevinalha: quina ei aquesta lenga e d'on provien????

Bon, aquò deu galò qu'ei estat pas tròp complicat gràcias a google. Ara, passem a un exemple que google ne v'i pòt pas briga ajudar.
Aqueste tròç provien d'un manuscrit datat de l'an 5211 deu calendari judiu, sia en 1450 o 1451 deu noste. Aquèth manuscrit qu'ei conservat a la bibliotèca nacionau e universitària de Jerusalem devath la referéncia 8.°3312.
Quina lenga e serà? Non, n'ei pas ebrèu. E de quin país?

שי אמב ונור װליאטץ אקאבאר
אם טוט אום אבריטץ א אושאר
דאום מאלבאט נובש לישאטץ אנגאנאר

Alavetz? Ara que hètz mens deus fanfarrons, eh? :D

Bon, com e soi pietadós, que'vs horni lo nom de quauques letras de l'alfabet ebrèu. A l'origina qu'èran sonque consonantas, mès despuish mes de 1000 ans quauqu'uas servéishen tanben de vocalas com indicat ací-dejós.

Aleph: א En la nosta lenga qu'a ua valor de vocala o a vegadas que pòt estar muda quan se tròba a la debuta d'un mot (com la h catalana o castelhana) mès pas tostemps.
Bet o Wet: ב
Guimel: ג
Daleth: ד
Vav: ו , en ebrèu, a mes d'estar ua consonanta, que pòt servir tanben tà notar la o de shalom o la u de kibbutz. Idem en la nosta lenga.
Tet: ט
Iod : י En la nosta lenga, aquesta medisha letra pòt servir tà indicar duas vocalas distinctas (n'ei pas lo cas en ebrèu)
Lamed: ל
Mem : מ
Mem finau:ם
Nun: נ
Nun finau: ן
TSadi finau: ץ
Qof: ק
Resh: ר
Sin o Shin: ש

Bon, a vosautes de jogar! Endavant!

PS. Non vs'enganatz pas de sens, lo bon qu'ei lo maishant!